PRINT
30 czerwca 2014
DOKUMENTY UE W SEJMIE

Wczerwcu 2014 Komisja do Spraw Unii Europejskiej (SUE) zebrała się na 7 posiedzeniach:
nr 257-263. W trakcie tych posiedzeń SUE:

  • rozpatrzyła 62 dokumenty UE:
    • w trybie art. 7 ust. 4 ustawy kooperacyjnej – 4 projekty aktów ustawodawczych UE, dotyczące rozporządzenia w sprawie urządzeń spalających paliwa gazowe oraz projektów tekstów jednolitych rozporządzeń w sprawie środków ochronnych przewidzianych w umowie między EWG a Republiką Islandii, Konfederacją Szwajcarską i Królestwem Norwegii. Do żadnego z 4 projektów SUE nie zgłosiła zastrzeżeń dotyczących zasady pomocniczości,
    • w trybie art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 ustawy kooperacyjnej – 27 dokumentów Komisji Europejskiej (10 komunikatów, 8 sprawozdań, 1 wspólne sprawozdanie dla PE i Rady i 8 opinii), dotyczących m.in. finansowania długoterminowego gospodarki europejskiej, wdrażania dyrektywy ramowej w sprawie strategii morskiej czy europejskiej strategii bezpieczeństwa energetycznego,
    • w trybie art. 11 ust. 1 ustawy kooperacyjnej – dokumenty UE, które miały być przedmiotem obrad Rady ds. Ekonomicznych i Finansowych, Rady ds. Rolnictwa i Rybołówstwa oraz Rady ds. Zatrudnienia, Polityki Społecznej, Zdrowia i Ochrony Konsumentów,
    • w trybie art. 8 ust. 2 ustawy kooperacyjnej – 14 projektów aktów prawnych, dotyczących m.in. zawarcia umowy o wspólnym obszarze lotniczym między UE i jej państwami członkowskimi a Ukrainą czy zarządzania autonomicznymi kontyngentami taryfowymi UE na niektóre produkty rolne i przemysłowe,
  • przyjęła opinię nr 51 w sprawie projektu rozporządzenia PE i Rady ustanawiającego zakaz połowów z użyciem pławnic, COM(2014) 265 (pos. nr 262),
  • pozytywnie zaopiniowała kandydatury (pos. nr 262):
    • Michała Modrzejewskiego na członka Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego na okres do końca kadencji w 2015 (opinia nr 54),
    • Jacka Dominika na członka Komisji Europejskiej do końca kadencji 2009-2014 (opinia nr 55),
  • wspólnie z Komisją Finansów Publicznych i Komisją Gospodarki wysłuchała informacji nt. zaleceń dla Polski w związku z realizacją semestru europejskiego w 2014 r., przedstawionej przez Janusza Lewandowskiego, komisarza ds. programowania finansowego i budżetu oraz podsekretarzy stanu w MG i MF (pos. nr 257),
  • wspólnie z Komisją Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej powołała podkomisję nadzwyczajną do rozpatrzenia rządowego projektu ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (druk nr 2450, pos. nr 261).

***

W czerwcu 2014 w bazach EDL-S (Europejskie Dokumenty Legislacyjne w Sejmie) i IPEX opublikowano informacje i dokumenty dotyczące posiedzeń SUE nr 258-260 i 262, dostarczone przez sekretariat komisji.

Z PRAC KOMISJI SEJMOWYCH

Komisja Polityki Społecznej i Rodziny

  • 25.06.2014, pozytywnie zaopiniowała dla Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej oraz Komisji do Spraw Unii Europejskiej rządowy projekt ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, druk nr 2450, (pos. nr 172);

Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi

  • 05.06.2014, wysłuchała informacji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na temat udziału w pracach Rady ds. Rolnictwa i Rybołówstwa w maju 2014; uchwaliła dezyderat skierowany do Prezesa Rady Ministrów w sprawie poparcia dla działań rządu zmierzających do zaskarżenia do Trybunału Sprawiedliwości UE dyrektywy 2014/40/UE z 03.04.2014 r., tzw. dyrektywy tytoniowej (pos. nr 192).
WYKONYWANIE PRAWA UE - BAZA UST
W czerwcu 2014
  • skierowano do I czytania następujące projekty ustaw wykonujących prawo Unii Europejskiej [druk nr]:
    • Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy - Ordynacja podatkowa [2507],
    • Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o wyrobach budowlanych oraz ustawy – Prawo budowlane [2493],
    • Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o organizmach genetycznie zmodyfikowanych oraz niektórych innych ustaw [2394].
    • Rządowy projekt ustawy o charakterystyce energetycznej budynków [2444].
  • uchwalono następujące ustawy wykonujące prawo UE [druk nr]:
    • Ustawa z dnia 26 czerwca 2014 r. o niektórych umowach zawieranych w związku z realizacją zamówień o podstawowym znaczeniu dla bezpieczeństwa państwa [2167],
    • Ustawa z dnia 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw [2243],
    • Ustawa z dnia 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw [ 2330],
    • Ustawa z dnia 10 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw [2162],
    • Ustawa z dnia 10 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy – Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw [2352],
    • Ustawa z dnia 10 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o rachunkowości [2245].
  • opublikowano następujące ustawy wykonujące prawo Unii Europejskiej [druk nr]:
    • Ustawa z dnia 30 maja 2014 r. o zmianie ustawy – Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw [2106],
    • Ustawa z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta [2076].
BADANIE POMOCNICZOŚCI W PARLAMENTACH NARODOWYCH

Badanie pomocniczości w czerwcu *
(Informacje z bazy IPEX wg stanu na 03.07.2014)

Projekt aktu ustawodawczego Termin badania zasady pomocniczości upływa Przyjęcie / przekazanie uzasadnionej opinii Izba / parlament (państwo)
COM(2014) 221 9.06.2014 - / 13.06.2014 Izba Gmin (Wielka Brytania)
COM(2014) 212 10.06.2014 - -
COM(2014) 213 10.06.2014 - -
COM(2014) 164 11.06.2014 - -
COM(2014) 246 1.07.2014 - -
COM(2014) 258 8.07.2014 - -
COM(2013) 884 31.07.2014 24.06.2014/25.06.2014 Riksdag (Szwecja)
WSZYSTKIE UZASADNIONE OPINIE PARLAMENTÓW NARODOWYCH W BAZIE IPEX

W czerwcu 2014 badaniu pomocniczości podlegało 7 projektów aktów ustawodawczych. Według stanu na 3 lipca 2014, parlamenty narodowe zgłosiły w czerwcu 2 uzasadnione opinie w sprawie niezgodności badanych projektów z zasadą pomocniczości.

* Patrz także poprzedni Biuletyn OIDE: w maju do prezentowanych powyżej dokumentów zgłoszono 2 uzasadnione opinie.

WSPÓŁPRACA MIĘDZYPARLAMENTARNA
15-17 czerwca 2014, Ateny, Konferencja Komisji do Spraw Unijnych Parlamentów Unii Europejskiej (COSAC)
- Otwarcie sesji i sprawy proceduralne,
- Grecka prezydencja w Radzie Unii Europejskiej - stan prac,
- Wspólna wizja Europy 2025,
- Wyzwania dla UE: kryzys na Ukrainie,
- Legitymacja demokratyczna i przywództwo europejskie: dzień po wyborach do Parlamentu Europejskiego,
- Spotkanie Forum Kobiet COSAC - kobiecy kapitał wobec kryzysu gospodarczego i finansowego (kryzys gospodarczy i finansowy: wpływ na kobiety, włączenie perspektywy gender do strategii wzrostu UE),
- Zmniejszanie deficytu społecznego w UE (nowa koncepcja europejskiej strategii zatrudnienia, inwestowanie w europejską młodzież: droga wyjścia z kryzysu gospodarczego, system gwarancji dla młodzieży: najlepsze praktyki, pobudzanie kreatywności i przedsiębiorczości młodzieży),
- Przyjęcie Uwag dla instytucji UE i Konkluzji LI COSAC.
NAJNOWSZE PUBLIKACJE
Nowe książki w Bibliotece Sejmowej Przegląd Sejmowy Kronika Sejmowa

NOWE NA STRONIE OIDE

W dziale Tematy prawne i ustrojowe

Dodano nowe dokumenty i informacje do atrykułów w sekcjach:

  • Kwestie instytucjonalne,
  • Przestrzeń wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości,
  • Rynek wewnętrzny i polityki sektorowe,
  • Polityka gospodarcza i pieniężna,
  • Działania zewnętrzne UE.

W dziale Przegląd polityk - zaktualizowano wszystkie polityki.

 ***

 SPRAWY BIEŻĄCE - KOMENTARZE

Lista artykułów z prasy specjalistycznej dotyczących aktualnych kwestii polityczno-gospodarczych w Unii Europejskiej dostępnych on-line (dostęp 03.07.2014)

 Wybory do Parlamentu Europejskiego 2014

 ***

PROBLEMATYKA USTROJOWA UE

Wybrane artykuły i opracowania
(dostępne w Bibliotece Sejmowej lub on-line, dostęp 03.07.2014)

***

Z nabytków Biblioteki Sejmowej

A. Pudło.: ROLA PARLAMENTU NARODOWEGO W SPRAWACH UE PO WEJŚCIU W ŻYCIE TRAKTATU Z LIZBONY, Warszawa 2014.
W książce omówiono rolę parlamentów narodowych w sprawach UE po wejściu w życie Traktatu z Lizbony. W pierwszym rozdziale przedstawiono unijne regulacje dotyczące tej kwestii, a następnie zaprezentowano zmiany ustrojowe w państwach członkowskich, w tym mechanizmy współpracy parlamentu i rządu w sprawach UE, odnosząc się również do rozwiązań przyjętych w polskiej ustawie kooperacyjnej. W kolejnych rozdziałach omówiono rozwiązania przyjęte na szczeblu UE i w poszczególnych państwach członkowskich w zakresie informowania parlamentów w sprawach UE, kontroli poszanowania zasady pomocniczości oraz klauzul kładki. Odrębne rozdziały poświęcono współpracy międzyparlamentarnej oraz pozycji parlamentów w kontekście nowych instrumentów pozatraktatowych - Traktatu o Europejskim Mechanizmie Stabilności i Traktatu fiskalnego.
Autorka podkreśla, że, z jednej strony, reforma wprowadzona przez Traktat z Lizbony oraz rozwój regulacji pozatraktatowych wpłynęły na umocnienie roli parlamentów narodowych w sprawach UE, a z drugiej, umocnienie to oddziaływuje na zmianę systemów konstytucyjnych państw członkowskich oraz na rozwój wielopoziomowego parlamentaryzmu w ramach UE.

***

REPRESENTATION AND DEMOCRACY IN THE EU: DOES ONE COME AT THE EXPENSE OF THE OTHER? “Journal of European Integration” Special Issue, 2013, Vol. 35, No. 5.
Specjalne wydanie “Journal of European Integration” zawiera 9 artykułów poświęconych kwestiom reprezentacji i demokracji w UE. Autorzy stawiają problem napięć i sprzeczności między tymi pojęciami oraz konieczności znalezienia między nimi równowagi, rozważając kilka wariantów rozwiązania tej kwestii.
Zwracają uwagę na specyfikę systemu reprezentacji w Unii oraz na fakt, że liczne kanały reprezentacji odzwierciedlające różnorodność jej elementów składowych, mogą skutkować nadreprezentacją niektórych grup czy interesów, przyczyniając się w ten sposób do deficytu demokracji. Jednym ze sposobów na tworzenie europejskiego demos może być wzmocnienie pozycji organizacji społeczeństwa obywatelskiego. Na szczeblu UE są to organizacje-parasole uważające się za reprezentantów szerokich kręgów społecznych. Autorzy wskazują na różnice w stopniu reprezentatywności tych organizacji i sposoby wpływania przez nie na różne szczeble podejmowania decyzji w instytucjach UE.
Wiele uwagi poświęcono w tym kontekście pozycji parlamentów narodowych. Ian Cooper formułuje tezę, że po wejściu w życie Traktatu z Lizbony parlamenty narodowe stanowią – dzięki mechanizmowi wczesnego ostrzegania – wirtualną trzecią izbę, co prowadzi do powstawania nowego modelu, w którym trzy izby reprezentują obywateli (PE), rządy państw członkowskich (Rada UE) i społeczeństwa (parlamenty narodowe). Karina Sprung z kolei identyfikuje – w ramach nowego typu demokracji parlamentarnej po Lizbonie - trzy funkcje parlamentów narodowych: powstrzymywanie przed przyjmowaniem niepotrzebnych aktów prawnych, tworzenie sieci współpracy z innymi parlamentami i instytucjami UE oraz wyznaczanie jednolitego modelu kontroli rządów. Analiza tych trzech funkcji została przeprowadzona na przykładach dwóch starych (Francja, Niemcy) i jednego nowego (Polska) państwa członkowskiego. W jednym z artykułów broniono jednak również tezy, że parlamenty narodowe nie są w stanie zaradzić deficytowi demokracji, a rolę tę powinien odegrać Parlament Europejski.
Tematem osobnych rozważań była problematyka referendum w sprawach UE. Zastanawiano się nad przyczynami, dla których, niezależnie od sprzeciwu unijnych elit wobec tej formy demokracji uczestniczącej, wyraźna większość obywateli UE opowiada się za jej stosowaniem w odniesieniu do europejskich traktatów.

***

F. Mendez, M. Mendez, V. Triga: REFERENDUMS AND THE EUROPEAN UNION. A COMPARATIVE INQUIRY, Cambridge 2014

W latach 1972-2013 przeprowadzono w Europie ponad pięćdziesiąt referendów dotyczących integracji europejskiej. Były one organizowane zarówno w państwach członkowskich UE, jak i w krajach kandydujących czy współpracujących z Unią, a dotyczyły przystąpienia do UE, ratyfikacji traktatów oraz różnych decyzji politycznych związanych z integracją.
W centrum uwagi znalazło się pojęcie „dylematu demokracji bezpośredniej", czyli konieczności równoważenia potrzeb zmian konstytucyjnych będących odpowiedzią na zmieniające się środowisko oraz swoistego weta wynikającego z tzw. referendum ekstraterytorialnego, w którym negatywny wynik głosowania w jednym państwie członkowskim może wstrzymać wprowadzenie zmian ustrojowych uzgodnionych przez wszystkie państwa członkowskie na poziomie UE.
Autorzy analizują ewolucję i wpływ referendów na proces integracji europejskiej. Omawiają podstawy prawne oraz kontekst polityczny decyzji dotyczących ich przeprowadzenia w państwach członkowskich, a także elementy systemu politycznego UE, które powodują, że wynik referendum w jednym z państw może mieć skutki dla całej Unii. Dokonują analizy porównawczej systemu politycznego UE i klasycznych systemów federalnych. Rozważają, które spośród stosowanych w ramach federacji rozwiązań mogłyby zostać zaadaptowane w ramach wielopoziomowego systemu unijnego (m.in. wprowadzenie referendum ogólnounijnego, nawiązanie wzmocnionej współpracy konstytucyjnej, większe zaangażowanie parlamentów narodowych w proces negocjacji traktatów rewizyjnych). Zdaniem autorów, sposób rozstrzygnięcia dylematu demokracji bezpośredniej wynikającego ze specyfiki ustroju Unii, a także coraz większego upolitycznienia referendów w sprawach europejskich, będzie miał istotny wpływ na dalszą konstytucyjną i polityczną ewolucję UE.