PRINT
30 listopada 2016
DOKUMENTY UE W SEJMIE
W listopadzie 2016 Komisja do Spraw Unii Europejskiej (SUE) zebrała się na 6 posiedzeniach: nr 93-98. W trakcie tych posiedzeń komisja:
  • rozpatrzyła 122 dokumenty UE:
    • w trybie art. 7 ust. 4 ustawy kooperacyjnej – 19 projektów aktów ustawodawczych UE, dotyczących m.in. wspólnych ram mających na celu świadczenie lepszej jakości usług w zakresie umiejętności i kwalifikacji (Europass), wieloletnich ram finansowych na lata 2014-2020 czy propagowania łączności internetowej w społecznościach lokalnych,
    • w trybie art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 ustawy kooperacyjnej – 31 dokumentów KE (20 sprawozdań, 10 komunikatów i 1 wspólny komunikat), dotyczących m.in. postępów w zakresie realizacji postanowień oświadczenia UE-Turcja, działań zewnętrznych EBI w 2015 r. objętych gwarancją budżetową UE czy polityki handlowej dla UE,
    • w trybie art. 11 ust. 1 ustawy kooperacyjnej – dokumenty UE, które miały być przedmiotem obrad Rady ds. Ogólnych, Rady ds. Ekonomicznych i Finansowych, Rady ds. Rolnictwa i Rybołówstwa, Rady ds. Transportu, Telekomunikacji i Energii, Rady ds. Edukacji, Młodzieży, Kultury i Sportu oraz Rady ds. Konkurencyjności,
    • w trybie art. 8 ust. 2 ustawy kooperacyjnej – 40 projektów aktów prawnych, dotyczących m.in. porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie obowiązkowego rejestru służącego przejrzystości, uruchomienia marginesu na nieprzewidziane wydatki w 2016 czy uprawnień do połowów dla unijnych statków rybackich dotyczących niektórych stad ryb głębinowych,
  • rozpatrzyła i pozytywnie zaopiniowała dla Komisji Finansów Publicznych projekt ustawy budżetowej na rok 2017 w zakresie kompetecji komisji (pos. nr 94),
  • wspólnie z Komisją Administracji i Spraw Wewnętrznych rozpatrzyła komisyjny projekt uchwały w sprawie propozycji ustanowienia unijnego korekcyjnego mechanizmu alokacji uchodźców oraz mechanizmu solidarności finansowej (druk nr 894, pos. nr 95).

***

W listopadzie 2016 w bazach EDL-S (Europejskie Dokumenty Legislacyjne w Sejmie) i IPEX opublikowano informacje i dokumenty dotyczące posiedzeń SUE nr 93-98 dostarczone przez sekretariat komisji.

Z PRAC KOMISJI SEJMOWYCH
Komisja do Spraw Energii i Skarbu Państwa
  • 30.11.2016, zapoznała się m.in. z informacją Ministra Energii o przebiegu prowadzonego procesu notyfikacji w Komisji Europejskiej, dotyczącego sposobu restrukturyzacji górnictwa węgla kamiennego (w szczególności informacje nt.: kto z ramienia rządu jest odpowiedzialny za prowadzenie procesu notyfikacji; jakie podmioty objęte są procesem notyfikacji; jaki jest kalendarz działań Ministra Energii i KE w tym zakresie) (pos. nr 44);
Komisja do Spraw Petycji
  • 15.11.2016, rozpatrzyła odpowiedź na dezyderat nr 7 w sprawie wystąpień skargowych Rzeczypospolitej do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka i Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej na naruszenie praw polskich rodzin poza granicami RP (pos. nr 43);
Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi
  • 15.11.2016, przeprowadziła pierwsze czytanie i rozpatrzyła rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 oraz niektórych innych ustaw, druk nr 972 (pos. nr 92);
  • 16.11.2016, rozpatrzyła poprawkę zgłoszoną w czasie drugiego czytania do projektu ustawy o zmianie ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 oraz niektórych innych ustaw, druki nr 972 i 1019 (pos. nr 97).
WYKONYWANIE PRAWA UE - BAZA UST
 W listopadzie 2016
  • skierowano do I czytania następujące projekty ustaw wykonujących prawo Unii Europejskiej [druk nr]:
    • Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o rachunkowości [1045],
    • Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o nasiennictwie oraz ustawy o ochronie roślin [1043],
  • opublikowano następujące ustawy wykonujące prawo Unii Europejskiej [druk nr]:
    • Ustawa z dnia 4 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym [459],
    • Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym oraz niektórych innych ustaw [840],
    • Ustawa z dnia 23 września 2016 r. o pozasądowym rozwiązywaniu sporów konsumenckich [630],
    • Ustawa z dnia 21 pażdziernika o umowie koncesji na roboty budowlane lub usługi [612].
BADANIE POMOCNICZOŚCI W PARLAMENTACH NARODOWYCH

Badanie pomocniczości w październiku
(Informacje z bazy IPEX wg stanu na 03.11.2016)

Projekt aktu ustawodawczego Termin badania zasady pomocniczości upływa Przyjęcie / przekazanie uzasadnionej opinii Izba / parlament (państwo)
COM(2016) 491 * 03.11.2016 - / 01.11.2016 Izba Gmin (Wielka Brytania)
COM(2016) 557 03.11.2016 - -
COM(2016) 467 04.11.2016 - -
COM(2016) 465 * 10.11.2016 - -
COM(2016) 597 11.11.2016 - -
 COM(2016) 582 30.11.2016  - -
COM(2016) 589 30.11.2016  - / 30.11.2016 Riksdag (Szwecja)
 COM(2016) 593 30.11.2016  - -
 COM(2016) 594 30.11.2016 - -
COM(2016) 596 30.11.2016  - -
COM(2016) 625 30.11.2016 -
-
 COM(2016) 591 12.12.2016  10.11.2016 / 17.11.2016 Senat (Francja)
 COM(2016) 586 19.12.2016 - -
 COM(2016) 590 19.12.2016  - -
 COM(2016) 662 20.12.2016 - -
COM(2016) 683 03.01.2016 - -
COM(2016) 686 03.01.2016 - -
COM(2016) 687 03.01.2016 - -
COM(2016) 709 10.01.2016 - -
WSZYSTKIE UZASADNIONE OPINIE PARLAMENTÓW NARODOWYCH W BAZIE IPEX

W listopadzie 2016 badaniu pomocniczości podlegało 20 projektów aktów ustawodawczych. Według stanu na 07.12.2016, parlamenty narodowe zgłosiły w tym okresie 3 uzasadnione opinie w sprawie niezgodności badanych projektów z zasadą pomocniczości.

* W październiku 2016 do dokumentów COM(2016) 465 i COM(2016) 491 zgłoszono uzasadnione opinie - por. poprzedni Biuletyn OIDE – październik 2016.

WSPÓŁPRACA MIĘDZYPARLAMENTARNA

29 listopada 2016, Bruksela, Międzyparlamentarne spotkanie komisji na temat "Uprawnienia śledcze Parlamentu Europejskiego. Nowelizacja prawa wyborczego UE. Przyszła ewolucja instytucjonalna UE"
- Uwagi wstępne
- Uprawnienia śledcze Parlamentu Europejskiego
- Nowelizacja prawa wyborczego UE
- Przyszła ewolucja instytucjonalna UE
- Jakie rozwiązania konstytucyjne dla przyszłego rozwoju UE?
- Uwagi końcowe

29 listopada 2016, Bruksela, Wymiana zdań (lunch debate) z parlamentami narodowymi nt. CETA
- Przywitanie i uwagi wstępne
- Obecny stan prac nad CETA w PE i kolejne kroki
- Dyskusja z parlamentami narodowymi na temat treści porozumienia i przyszłego procesu ratyfikacji
- Uwagi końcowe

28 listopada 2016, Bruksela, Międzyparlamentarne spotkanie komisji na temat "Kontrola parlamentarna Europolu w ramach polityki bezpieczeństwa wewnętrznego UE"
- Uwagi wstępne
- Sesja I: Urzeczywistnianie unii bezpieczeństwa oraz rola Europolu w jej ramach: współpraca operacyjna, dzielenie się informacjami i zaufanie – obecna sytuacja
- Sesja II: W kierunku skutecznej i funkcjonującej kontroli parlamentarnej Europolu

13-15 listopada 2016, Bratysława, LVI COSAC
- Spotkanie trojki prezydencji COSAC
- Spotkanie grup politycznych
- Otwarcie spotkania, przemówienie powitalne, uwagi wstępne, przyjęcie porządku obrad, sprawy proceduralne, prezentacja Dwudziestego szóstego raportu półrocznego COSAC
- Sesja I - Słowacka prezydencja w Radzie UE – stan prac, debata
- Sesja II - Wzmacnianie pozycji parlamentów narodowych w UE, debata
- Sesja III - Transatlantyckie Partnerstwo w dziedzinie Handlu i Inwestycji (TTIP): umowa handlowa między Unią Europejską i Stanami Zjednoczonymi (wyzwania, możliwości i ryzyko), debata
- Spotkanie przewodniczących COSAC - debata nad projektem uwag LVI posiedzenia COSAC
- Sesja IV - 2016: Unia Energetyczna: "rok skutecznej realizacji", debata
- Sesja V - Zabezpieczanie zewnętrznych granic UE w kontekście nielegalnej migracji, debata
- Przyjęcie uwag i konkluzji LVI COSAC

8 listopada 2016, Bruksela, Międzyparlamentarne spotkanie komisji na temat "W kierunku lepszego wydatkowania w ramach zarządzania dzielonego: bardziej kooperacyjny model kontroli parlamentarnej"
- Uwagi wstępne
- Sesja I: Zarządzanie dzielone: jak zrównoważyć zaufanie i kontrolę? Skuteczność krajowych systemów zarządzania i kontroli oraz wiarygodność danych zbieranych przez państwa członkowskie
- Sesja II: Koniec z nonsensem zasady "wykorzystaj albo strać". W stronę wydatkowania ukierunkowanego na wyniki
- Sesja III: Nowy model współpracy między Unią Europejską a administracjami państw członkowskich
- Debata
- Uwagi końcowe

8 listopada 2016, Bruksela, Międzyparlamentarne spotkanie komisji na temat "Wspólna polityka zagraniczna i bezpieczeństwa – stan prac"
- Kolejne kroki w realizacji globalnej strategii Unii Europejskiej
- Roczne sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych na temat wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa

NAJNOWSZE PUBLIKACJE
Nowe książki w Bibliotece Sejmowej Przegląd Sejmowy Kronika Sejmowa

NOWE NA STRONIE OIDE

W dziale Materiały OIDE

Europejska Unia Obrony

Prokuratura Europejska

Zaktualizowano następujące działy

Materiały OIDE: Globalna strategia UE na rzecz polityki zagranicznej i bezpieczeństwa

Ważne debaty parlamentarne: Debata nad stanem Unii i programem prac Komisji na 2017 rok

Bibliografie: BREXIT – wybrane publikacje (od 2016)

***

 SPRAWY BIEŻĄCE - KOMENTARZE

Lista wybranych artykułów z prasy specjalistycznej dotyczących aktualnych kwestii polityczno-gospodarczych w Unii Europejskiej dostępnych on-line (dostęp 08.12.2016)

  BREXIT

  TTIP

  • Bourgeois J.H.J.: Is Transatlantic Trade and Investment Partnership a Regional Contribution to Global Economic Governance?, „Legal Issues of Economic Integration” vol. 43 (2016), iss. 4, s. 407.
  • Fabry E.: Stopping CETA and TTIP will not stop globalisation, „Tribune”, Notre Europe - The Jacques Delors Institute, 15.11.2016.
  • Fahey E.: On the Benefits of the Transatlantic Trade and Investment Partnership (TTIP) Negotiations for the EU Legal Order: A Legal Perspective, „Legal Issues of Economic Integration” vol. 43 (2016), iss. 4, s. 327.
  • Gruni G.: Law or Aspiration? The European Union Proposal for a Labour Standards Clause in the Transatlantic Trade and Investment Partnership, „Legal Issues of Economic Integration” vol. 43 (2016), iss. 4, s. 399.
  • Hijmans H.: The Transatlantic Trade and Investment Partnership and the Developments in the Area of Privacy and Data Protection, „Legal Issues of Economic Integration” vol. 43 (2016), iss. 4, s. 385.
  • Larik J.: Critiquing the Transatlantic Trade and Investment Partnership (TTIP): Systemic Consequences for Global Governance and the Rule of Law, „Legal Issues of Economic Integration” vol. 43 (2016), iss. 4, s. 423.
  • Ortino F.: Defining Indirect Expropriation: The Transatlantic Trade and Investment Partnership and the (Elusive) Search for ‘Greater Certainty’, „Legal Issues of Economic Integration” vol. 43 (2016), iss. 4, s. 351.
  • Takács T.: Situating the Transatlantic Trade and Investment Partnership (negotiations) in European Union Common Commercial Policy, „Legal Issues of Economic Integration” vol. 43 (2016), iss. 4, s. 341.

  Kryzys migracyjny w UE

 ***

PROBLEMATYKA USTROJOWA UE

Wybrane artykuły i opracowania
(dostępne w Bibliotece Sejmowej lub on-line, dostęp 08.12.2016)

  • Bainczyk M.: Problemy hybrydowej oceny aktów unijnego prawa pochodnego w świetle wyroku niemieckiego Federalnego Trybunału Konstytucyjnego z 21.06.2016 r. w sprawie decyzji OMT, „Europejski Przegląd Sądowy” nr. 11/2016.
  • Cardwell P.J.: Values in the European Union’s Foreign Policy: An Analysis and Assessment of CFSP Declarations, „European Foreign Affairs Review” vol. 21 (2016), iss. 4, s. 601.
  • Chamon M.: Institutional balance and Community method in the implementation of EU legislation following the Lisbon Treaty, „Common Market Law Review” vol. 53 (2016), iss. 6, s. 1501.
  • Fromage D.: Increasing Inter-Parliamentary Cooperation in the European Union: Current Trends and Challenges, „European Public Law” vol. 22 (2016), iss. 4, s. 749.
  • Govaere I.: To Give or to Grab: The Principle of Full, Crippled and Split Conferral of Powers Post-Lisbon, „European Legal Studies” no. 4/2016, November 2016.
  • Koncewicz T.T.: Of institutions, democracy, constitutional self-defence and the rule of law: The judgments of the Polish Constitutional Tribunal in Cases K 34/15, K 35/15 and beyond, „Common Market Law Review” vol. 53 (2016), iss. 6, s. 1753.
  • Peers S., Costa M.: Reassessing the Accountability of European Union Decentralized Agencies: Mind the Independence Gap, „European Public Law” vol. 22 (2016), iss. 4, s. 645.
  • Rulka M.: Unijna kontrola praworządności - uwagi de lege ferenda, "Studia Europejskie" nr 2/2016, Centrum Europejskie Uniwersytetu Warszawskiego.
  • Varju M., Papp M.: The crisis, national economic particularism and EU law: What can we learn from the Hungarian case?, „Common Market Law Review” vol. 53 (2016), iss. 6, s. 1647.
  • Verhelst S.: ‘I wouldn’t start from here’: the making of European Banking Supervision, and the road Ahead, „Egmont paper”, Royal Institute for International Relations – EGMONT, 21.11.2016.

***

Z nabytków Biblioteki Sejmowej

D. Kabata-Rudnicka: KONSTYTUCJONALIZACJA UNII EUROPEJSKIEJ A SĄDOWNICTWO KONSTYTUCYJNE. WIELOPOZIOMOWA WSPÓŁPRACA CZY RYWALIZACJA? Warszawa 2016
Celem monografii jest z jednej strony ukazanie miejsca, roli i znaczenia Trybunału Sprawiedliwości UE (TSUE) w ramach struktury instytucjonalnej oraz podejmowanych przez niego działań na rzecz konstytucjonalizacji Unii, z drugiej, omówienie roli, jaką w procesie integracji odgrywają sądy konstytucyjne państw członkowskich oraz zdefiniowanie relacji, jaka łączy je z TSUE.
W pierwszej części przedstawiono proces integracji europejskiej oraz miejsce TSUE w systemie instytucjonalnym UE, jego rolę w kształtowaniu podstaw prawnych funkcjonowania Unii i ochronie praw podstawowych. Następnie odniesiono się do problemu konstytucjonalizacji UE, wskazując na cechy sui generis tego podmiotu będącego organizacją międzynarodową, która funkcjonuje jednocześnie w oparciu o zasady stosowane w systemach federalnych oraz przejmuje elementy właściwe państwu. W tym kontekście poddano analizie traktaty jako akty konstytucyjne Unii.
Na zakończenie autorka omówiła wzajemne relacje między TSUE a sądami konstytucyjnymi państw UE, przytaczając orzecznictwo sądów konstytucyjnych podnoszące kwestię nieprzekraczalnych granic stawianych prawu UE, przenikającemu porządki prawne państw członkowskich.
Autorka stawia hipotezę, że w UE zachodzi proces stopniowej konstytucjonalizacji, w którym TSUE pełni de facto (nie de iure) funkcję sądu konstytucyjnego. Istotną rolę odgrywają też sądy konstytucyjne państw członkowskich, co pozwala twierdzić, że mamy do czynienia z wielopoziomowym sądownictwem konstytucyjnym. W ramach tego systemu, zdaniem autorki, mimo widocznej rywalizacji, przeważa dialog i współpraca między sądami konstytucyjnymi państw członkowskich a TSUE. Sądy dążą do wypracowania wspólnych zasad i kształtowania wspólnej przestrzeni prawnej, przy jednoczesnym poszanowaniu tożsamości narodowej.

***

Trubalski A.: PRAWNE ASPEKTY IMPLEMENTACJI PRAWA UE DO SYSTEMU PRAWNEGO RP, Warszawa 2016
Książka zawiera szczegółową analizę mechanizmów prawnych implementacji prawa UE do systemu prawnego RP. Opisuje proces wykonywania prawa unijnego w prawie polskim wynikający z członkostwa Polski w UE oraz wpływ obowiązku implementacyjnego na system ustrojowy RP.
We wstępnych rozdziałach autor omawia system i zasady prawa UE oraz podstawy, zasady i sposoby jego implementacji. W ramach procesu implementacji wyodrębnia trzy etapy, które stały się przedmiotem kolejnych rozdziałów publikacji. Pierwszy etap to przygotowanie projektu ustawy implementacyjnej (wiodącą rolę w tym zakresie odgrywa Rada Ministrów) i wykonanie przez uprawniony organ inicjatywy ustawodawczej. Drugi etap to proces transpozycji prawa, który – zdaniem A. Trubalskiego – jest w praktyce odrębnym procesem ustawodawczym. Autor charakteryzuje rolę Sejmu, Senatu i ich organów, ze szczególnym uwzględnieniem współpracy parlamentu z rządem w tym zakresie. Następnie omawia ostatni etap procesu implementacji – stosowanie prawa UE przez sądy i organy administracji, w tym zasady odpowiedzialności odszkodowawczej państwa w sytuacji braku lub niewłaściwej implementacji prawa unijnego.
Autor dowodzi, że obowiązek implementacji spowodował nie tylko zmiany w sposobie i zakresie funkcjonowania organów władzy, ale także zmianę relacji pomiędzy władzą ustawodawczą a wykonawczą. Część zadań w procesie implementacji zostało w praktyce przejętych przez władzę wykonawczą i jej organy, doprowadzając do wzrostu jej znaczenia i osłabienia władzy ustawodawczej.

***

THE COMMON EUROPEAN CONSTITUTIONAL CULTURE. ITS SOURCES, LIMITS AND IDENTITY (eds.) R. Hausner, M. Zirk-Sadowski, B. Wojciechowski, Frankfurt am Main 2016
Książka stanowi zbiór esejów nt. tożsamości europejskiej i europejskiej kultury prawnej. Głównym celem jest zbadanie wzajemnych relacji między poczuciem tożsamości indywidualnej i narodowej a poszukiwaniem wspólnej tożsamości europejskiej, opartej na europejskiej kulturze prawnej.
W esejach autorzy analizują fundamenty europejskiej kultury prawnej. Wskazują na wspólne wartości konstytucyjne Europy oparte na filozofii i wartościach demokracji liberalnej, składającej się z „triady": demokratycznego systemu, rządów prawa i praw podstawowych. Odnoszą się do praw człowieka, roli sędziego i orzecznictwa jako źródła prawa, podkreślają rolę sądów konstytucyjnych.
Biorąc pod uwagę, że proces europeizacji postępuje przede wszystkim w sferze prawa i procesów decyzyjnych, autorzy zauważają, że dla przyszłości Europy konieczne jest stworzenie ponadnarodowej sfery publicznej i likwidacja tzw. deficytu demokracji w UE. Z tej perspektywy kluczowe znaczenie ma sformułowanie nowego paradygmatu prawa opartego na upodmiotowieniu obywateli UE (umożliwieniu faktycznego wpływu na własne prawa i obowiązki), a zarazem rozwiązaniu pojawiającego się konfliktu pomiędzy tożsamością narodową a europejską: ochronie tożsamości narodowej i jednoczesnym promowaniu wspólnej europejskiej kultury prawnej. Pozwoliłoby to na stworzenie sfery publicznej UE, rozumianej jako wspólnota wartości, niezbędnej dla ukształtowania tożsamości europejskiej i zaangażowania obywateli w proces tworzenia prawa.